Wanneer is een EPC verplicht?
Een EPC-attest is in het Vlaamse Gewest verplicht bij de verkoop en de verhuur van een woning of appartement. Wanneer je je woning te koop zet of verhuurt, moet je het attest kunnen voorleggen aan de kandidaat-koper of -huurder. Zonder geldig attest mag je de woning in principe niet verkopen of verhuren.
De verplichting geldt voor de eigenaar of verhuurder, niet voor de koper of huurder. Wie zijn woning verkoopt, laat dus best tijdig een attest opmaken, zodat de verkoop niet vertraging oploopt. Een attest dat al klaarligt, maakt je woning bovendien aantrekkelijker in de advertentie.
De verplichting geldt vanaf het moment dat je de woning effectief te koop of te huur aanbiedt. Je hoeft het attest dus niet permanent in huis te hebben, maar het moet voorhanden zijn van zodra je de woning op de markt brengt. Wie het attest pas na de publicatie van de advertentie laat opmaken, voldoet strikt genomen niet aan de regels.
- Verkoop — het attest is verplicht bij verkoop.
- Verhuur — ook bij verhuur moet je een geldig attest hebben.
EPC bij verkoop
Bij een verkoop moet het EPC-attest voorhanden zijn vanaf het moment dat de woning te koop wordt aangeboden. De koper moet het attest kunnen inkijken en het maakt deel uit van de verkoopdocumenten. Een attest dat recent werd opgemaakt, blijft 10 jaar geldig, maar bij verkoop geldt een bijkomende voorwaarde.
Bij een verkoop moet het attest opgemaakt zijn na 2019. Een ouder attest volstaat dus niet, ook al is het technisch nog binnen de 10 jaar geldig. Controleer daarom altijd de opmaakdatum van je attest vóór je de woning te koop zet.
- 10 jaar geldig — het attest blijft 10 jaar geldig.
- Na 2019 — bij verkoop moet het attest opgemaakt zijn na 2019.
EPC bij verhuur
Ook bij verhuur is een geldig EPC-attest verplicht. De verhuurder moet het attest kunnen voorleggen aan de kandidaat-huurder, zodat die weet hoe energiezuinig de woning is. Het attest wordt doorgaans opgenomen in het verhuurdossier.
Voor wie een woning verhuurt, geldt dezelfde geldigheidsduur van 10 jaar. Let er wel op dat een attest dat voor een vorige huurder werd opgemaakt, nog steeds geldig is, zolang de woning niet ingrijpend is gewijzigd.
- Verhuurdossier — het attest hoort bij de verhuurdocumenten.
- 10 jaar geldig — ook bij verhuur geldt deze duur.
Wat als je geen EPC hebt?
Zonder geldig EPC-attest mag je je woning in principe niet verkopen of verhuren. Doe je dat toch, dan riskeer je sancties van het Vlaams Gewest. Bovendien kan een ontbrekend attest de verkoop of verhuur vertragen, omdat kandidaat-kopers en -huurders het attest vaak al in de advertentie verwachten.
Laat het attest daarom tijdig opmaken, bij voorkeur vóór je de woning te koop of te huur zet. Zo loop je geen vertraging op en voldoe je meteen aan de regelgeving.
- Sancties — wie zonder attest verkoopt of verhuurt, riskeert een boete.
- Tijdig aanvragen — voorkom vertraging in je verkoop- of verhuurtraject.
Een verplicht EPC aanvragen
Via het formulier van Offertekampioen vraag je een EPC-attest aan door je woningtype en situatie te omschrijven. Je ontvangt tot 3 voorstellen van erkende energiedeskundigen, zodat je op prijs en timing kunt vergelijken. Vergelijken is gratis en vrijblijvend.
Vermeld bij je aanvraag of het om een verkoop of verhuur gaat. Zo weet de deskundige meteen welke termijn erop zit en kan hij het attest vlot opmaken.
- Verkoop of verhuur — vermeld je situatie bij de aanvraag.
- Vergelijk tot 3 offertes — op prijs en timing.
Voor welke gebouwen is een EPC verplicht?
De verplichting geldt in de eerste plaats voor residentiële gebouweenheden: woningen en appartementen die je verkoopt of verhuurt. Daarnaast bestaan er specifieke attesten voor andere gebouwtypes, elk met hun eigen verplichting en geldigheidsduur.
Voor nieuwbouw geldt het EPC Bouw, dat de energieprestatie van het nieuwe gebouw vastlegt. Voor niet-residentiële gebouwen (kantoren, winkels, handelspanden) bestaat het EPC NR, sinds 2023 verplicht, en het EPC kNR voor kleinere gebouwen tot 500 m². Voor grote publieke gebouwen vanaf 250 m² geldt dan weer een EPC Publiek.
- Residentieel — het gewone EPC bij verkoop en verhuur.
- Nieuwbouw — het EPC Bouw.
- Niet-residentieel — EPC NR en EPC kNR.
EPC Bouw voor nieuwbouw
Wie een nieuwbouwwoning laat optrekken, krijgt na oplevering een EPC Bouw. Dat attest is 10 jaar geldig en beschrijft de energieprestatie van het gebouw zoals het ontworpen en gebouwd is. Het verschilt van het gewone EPC, dat bij bestaande woningen wordt opgemaakt op basis van een keuring ter plaatse.
Het EPC Bouw komt in beeld bij de verkoop of verhuur van een nieuwbouwwoning. Heb je dus recent gebouwd en wil je verkopen of verhuren, dan heb je dit attest nodig in plaats van het gewone EPC.
- 10 jaar geldig — het EPC Bouw is eveneens 10 jaar geldig.
- Bij verkoop of verhuur — nodig in plaats van het gewone EPC.
EPC NR voor niet-residentiële gebouwen
Voor niet-residentiële gebouwen zoals kantoren, winkelpanden en handelsruimtes bestaat sinds 2023 het EPC NR. Dit attest is verplicht bij de verkoop of verhuur van dergelijke gebouwen en brengt de energieprestatie van het niet-residentiële gebouw in kaart.
Voor kleinere niet-residentiële gebouwen tot 500 m² bestaat een lichtere variant, het EPC kNR. Ook voor grote publieke gebouwen vanaf 250 m² geldt een aparte verplichting, het EPC Publiek. Heb je een commercieel pand, dan is het dus belangrijk om na te gaan welk attest voor jouw gebouw geldt.
- EPC NR — sinds 2023 verplicht voor niet-residentiële gebouwen.
- EPC kNR — lichtere variant voor gebouwen tot 500 m².
EPC verplicht bij verkoop én verhuur: de praktijk
In de praktijk komt de verplichting op hetzelfde neer voor verkoop en verhuur: je moet een geldig attest kunnen voorleggen vanaf het moment dat de woning wordt aangeboden. Wie beide trajecten tegelijk overweegt, heeft dus maar één attest nodig, zolang dat geldig is.
Het loont om het attest vroeg in je traject te regelen. Zo sta je nooit voor een lege plek in je advertentie of verhuurdossier, en vermijd je dat een kandidaat afhaakt omdat het attest ontbreekt.
In de praktijk vragen ook de notaris en de makelaar het attest op tijdens de verkoop. Zij controleren of het document geldig is en of het label correct in de advertentie en de akte staat. Een ontbrekend of verlopen attest blokkeert daardoor vaak de ondertekening van de akte, en niet zomaar een formele controle achteraf.
EPC verplicht: het label in de advertentie
De verplichting gaat verder dan alleen het attest kunnen voorleggen: bij een verkoop of verhuur moet je het EPC-label ook in de advertentie vermelden. Kandidaat-kopers en -huurders moeten al in de aanbieding kunnen zien hoe energiezuinig de woning is.
Dat betekent dat je het attest vóór de publicatie van je advertentie moet hebben. Wie pas na de publicatie een attest laat opmaken, voldoet strikt genomen niet aan de regels en riskeert bovendien dat kandidaten afhaken omdat het label ontbreekt.
Veelgemaakte fouten bij het EPC
Een veelgemaakte fout is het gebruiken van een verlopen attest, of een attest dat vóór 2019 werd opgemaakt bij een verkoop. Controleer daarom altijd zowel de opmaakdatum als de geldigheidsduur vóór je de woning aanbiedt.
Een andere fout is het verwarren van de verschillende attesten. Wie een nieuwbouwwoning verkoopt, heeft een EPC Bouw nodig en geen gewoon EPC; wie een commercieel pand verhuurt, heeft een EPC NR of EPC kNR nodig. Vraag bij twijfel na welk attest voor jouw situatie geldt.
Een derde veelgemaakte fout is het label niet in de advertentie vermelden. De regelgeving verplicht je om het EPC-label al in de aanbieding te tonen, niet pas bij de bezichtiging. Wie het label pas later toevoegt, voldoet niet aan de regels en wekt bovendien de indruk dat er iets te verbergen valt.
Handhaving van de EPC-verplichting
De EPC-verplichting wordt in het Vlaamse Gewest gehandhaafd. Wie een woning verkoopt of verhuurt zonder geldig attest, riskeert een sanctie van de overheid. De exacte aard en hoogte daarvan vind je op de officiële kanalen van het Vlaams Gewest.
In de praktijk is het vooral de verkoop- of verhuurtransactie zelf die de verplichting afdwingt: notarissen en immo-professionals vragen het attest op bij de verkoop, en huurders verwachten het bij de verhuur. Een ontbrekend attest valt dus vroeg of laat op.